214,593 members
3,303,892 photos
8,144,582 comments
 

Marblingart's Fotothing

Browse.Upload
and share
your photos
Browse.Explore
our fantastic photo library
Friends.Make Friends
Join our community and have some fun
Photos 6 - 10 of 242

1726 views

Artist : Hakime Saraçoğlu
Teknik : Ebru üzerine katı çalışması
Boya : Toprak boya
Nisan / 2012



Kat kelimesi Arapça kesme anlamına gelir. Kat'ı, düz bir kâğıt veya deri oyularak yapılır. Oyulan kısmın baska bir yere yapıştırılması 'erkek oyma', oyulan kısmın boş bırakılması 'dişi oyma'dır. Cilt kapaklarında, kıt'alarda ve el yazması eserlerde sıkça görülür. En parlak dönemini Kanuni Sultan Süleyman devrinde yaşayan bu sanatla uğraşan kişilere 'Katı'an' denmektedir.
İSMEK, diğer tezyini sanatlarımızda olduğu gibi Kātı’ sanatının topluma tanıtılması, toplum içinde yayılması ve bunun diğer sanatlarımızda olduğu gibi akademik bir düzeyde yapılabilmesi için 2009 yılında Kātı’ bölümünü, Türk İslam Sanatları İhtisas Merkezi’nde açmıştır. Burada kâtı’, minyatür, tezhip ve kâtı’ hat sanatçısı Emel Nurhan Ogan tarafından verilen kâtı’ sanatı eğitiminde, kātı’ sanatının temel kuralları, kavramları, teknik bilgi, renk ve kompozisyon kavramları öğretilmektedir. Kātı’ sanatının klasik örnekleri incelenmekte, uygulamalar yapılmakta klasiği çok iyi bilerek, kātı’ sanatının çağdaş yorumlarına imkan tanınmaktadır.

Uygun desen, motif veya yazı örneğinin, kesilecek nitelikteki ince kâğıt veya deriden, özel keski yardımı ile ustalıkla oyulup, çıkan parçanın veya içi oyulmuş olan parçanın yine ustalıkla başka bir zemine yapıştırılması sanatıdır. Yapıştirılan zemin, kâğıt, pasparto, cam veya deridir. Büyük sabır ve emek isteyen bir sanattır. Kâtı' sanatı, hat, cilt ve tezhip sanatları içinde çok önemli bir yere sahiptir.
Kağıt oymacılık sanatının Fransızca karşılığı DECOUPAGE, L’ART DE LA SİLÜHOVETTE, İngilizce de PAPER FILIGREE, PAPER CUT, SILUET CUTTING, Almanca da SILHOUETTEN KUNST, SCHEREN SCHNITT, Farsça’da ise EFŞANDIR. Aşık Çelebi XVI. yy’da yazdığı tezkeresinde bu terimi kullanmış, bu sanatla uğraşanlara da EFŞANCI veya EFŞANBÜR adını vermiştir.

Eski Ustalar
15. yy’ da ; Abdullah Kaatı, Şeyh Muhammed Dost, Seng-İ Ali Bedahşi, Mir Ali, Mustafa Ali, Mevlana Muhammed Bakır,
16. yy’ da ; Mevlana Nadir (Ali Katı’), Efşancı Mehmet, Ali Çelebi, Mehmet Bin Gazanfer,
17. yy’ da ; Bursalı Mevlevi Fahri Dede,
18. yy’ da ; Hasan Eyyubi, Edirneli Nakşi, Cambazzade Osman, Süleyman Ali, Mücellit Mehmet Rıfat, Vahdeti, Tersane Emini Hüseyin’dir.

Önemli Eserlerden bazıları

KASİDE-İ BÜRDE : Ahmet Bin Togay Almaizzi hazırlamıştır. Süleymaniye Kütüphanesi’ndedir. İçinde mukatta yazılar vardır.
TUHFE-İ GAZNEVİ: (Gazneli Mahmut Albümü) İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi’ndedir. Oymalı ve şemseli cildi, şiirler, talik yazılar, tezhip ve minyatürler vardır.
MUNDY ALBÜMÜ: Çarşı ressamları hazırlamıştır. İçinde Osmanlı tasvirleri, kātı’ çiçekler, bitkiler, ağaç tasvirleri, vazolar vardır. British Museum’dadır.
KIYAFET ALBÜMÜ: Çarşı ressamları hazırlamıştır. Paris Bibliotheq Nationel’dedir. Minyatürlü bir bölüm, yuvada leylek, tavus kuşu, gemi, selsebil köşk tasvirleri vardır.
MEHMET SELİM DİVANI: Ankara Vakıflar Genel Müdürlüğü arşivindedir. İçinde altın zemin üzerinde kātı çiçeklerden oluşan bahçe ve vazolar vardır.
HADİS-İ ERBAİN: Ali Çelebi hazırlamıştır. İçinde talik oyma yazılar vardır. Topkapı Sarayı Müzesi’ndedir.
GUY VE ÇEVGAN: Mehmet Bin Gazanfer hazırlamıştır. İçinde oyma kıt’alar ve dişi oyma kalıplardan yapılmış süsler vardır. Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi’ndedir.
Kātı’ ile ilgili kaynaklar
“Türk Sanatında İnce Kağıt Oymacılığı” Gülbün Mesara
“Kātı’ ” Meliha Altay
Friends
More latest photos

FT2